Banner

Afbreken van onderhandelingen

oktober 2018 | Door:  Erna Hertog-Visser

Het voeren van onderhandelingen is voor ondernemers dagelijkse kost. Niet iedere ondernemer is zich er echter van bewust dat onderhandelingen in een zeker stadium niet meer zo vrijblijvend zijn en het misschien niet mogelijk is om onderhandelingen nog af te breken. In dit artikel vind je een korte uitleg over de spelregels bij onderhandelingen.

Basis
Een overeenkomst komt tot stand door een aanbod en een aanvaarding. De meeste overeenkomsten zijn vormvrij, wat betekent dat de afspraken niet per sé zwart-op-wit hoeven te worden gesteld om geldig te zijn. Verder is voor het bestaan van een overeenkomst van belang dat partijen overeenstemming hebben bereikt over de essentiële onderdelen van de overeenkomst. Hierbij moet gedacht worden aan de kern van de prestatie die moet worden verricht en de daaraan verbonden prijs.
Kortom, als er nog geen overeenstemming bestaat over de belangrijkste onderdelen van de overeenkomst dan bevinden partijen zich nog in de onderhandelingsfase.

Hoofdregel
Vooropstaat dat elke partij die bij onderhandelingen betrokken is vrij is om de onderhandelingen af te breken, zonder dat een verplichting tot vergoeding van gemaakte kosten of schade ontstaat. De Hoge Raad heeft echter bepaald dat deze hoofdregel niet opgaat indien de toepassing van deze regel gezien het gerechtvaardigd vertrouwen van de wederpartij in het tot stand komen van de overeenkomst of in verband met de andere omstandigheden van het geval onaanvaardbaar zou zijn (Hoge Raad 12 augustus 2005, ECLI:NL:HR:2005:AT7337).
De centrale vraag is welk vertrouwen erbij de wederpartij is gewekt en of er nog andere omstandigheden zijn die van doorslaggevend belang zijn. Bij deze vraag dient onder andere rekening te worden gehouden met de wijze waarop en mate waarin de partij die de onderhandelingen afbreekt tot het ontstaan van het vertrouwen heeft bijgedragen en of sprake is van onvoorziene omstandigheden.

Schadevergoeding
Mocht afbreken van de onderhandelingen onaanvaardbaar zijn dan staat de wederpartij een aantal vervolgacties ter beschikking:
(I) het vorderen van een schadevergoeding bestaande uit het positief contractsbelang (gederfde winst);
(II) het vorderen van een schadevergoeding bestaande uit het negatief contractsbelang (vergoeding van de in de onderhandelingsfase gemaakte kosten en kansschade);
(III) het vorderen van een bevel tot voorzetting van de onderhandelingen tot er een overeenkomst is.

Advies
Bij het aangaan van onderhandelingen voor overeenkomsten waaraan aanzienlijke belangen verbonden zijn, is het verstandig om je te realiseren dat het verbreken van de onderhandelingen in bepaalde gevallen een naar staartje kan krijgen. Om discussies te voorkomen kan het in sommige gevallen handig zijn om een letter of intent / een intentieovereenkomst met elkaar te sluiten (partijen regelen hierin bijvoorbeeld wanneer ze gebonden zijn aan bepaalde afspraken).

Wil je in onderhandeling treden met een partij, maar twijfel je of een intentieovereenkomst moet worden opgesteld? Of ben je op dit moment in onderhandelingen betrokken en is het niet duidelijk of de onderhandelingen kunnen worden afgebroken? Of heeft de wederpartij de onderhandelingen afgebroken en vraag je je af of er recht bestaat op een schadevergoeding? Neem gerust contact op met één van de juristen van Alfa.

Erna Hertog-Visser

Erna Hertog-Visser

Juridisch adviseur


Meer over Erna